Snel naar ‘slow’ vis uit de Noordzee

Op visserijnieuws.nl wordt de stemming gepeild naar hoe de vraag naar Noordzeevis vergroot kan worden. De tussenstand half april toonde dat 31% kiest voor importheffingen, 30% kiest voor prijsverlaging in de winkel en 26% voor meer promotie en imagoverbetering. Gelukkig is er maar een kleine 14% die vindt dat het een kansloze operatie is.

Ik ben geen fan van importheffingen en de prijs verlagen van een goed product is commerciële zelfmoord. Als je iets met import wilt doen dan zou je eisen kunnen stellen aan diervriendelijke vangstmethoden en visstandbeheer. Maar ik zou inzetten op het vertrouwen in een goed product. En dat goede product is er: de Nederlandse Noordzeevis is een prachtig product! Wees er trots op, straal dat uit en vraag er een eerlijke prijs voor.

Als VIP willen we dat er een prachtproduct uit de Noordzee kan worden gevist, ook door en voor komende generaties. Natuurlijk moeten we door innovatie de kostprijs en de milieudruk van vissen verlagen. Maar daarnaast moeten we ook werken aan erkenning van dat product.

Maar hoe doen we dat? Hoe krijgen we die broodnodige toegevoegde waarde voor onze Noordzeevis?

Een belangrijke kans ligt bij het inspelen op de trend naar meer waardering voor lokaal voedsel. Mensen willen weten waar hun eten vandaan komt, bij voorkeur van lokale producenten en niet dat het eerst de halve wereld over gevlogen is.

De Slow Food beweging is ontstaan vanuit die interesse naar wat men eet, waar het vandaan komt en welk effect het heeft op het milieu. Het is een tegenbeweging tegen smaakvervlakking en fast food. Slow Food zet zich in voor biodiversiteit en daarmee verbreding van de smaakbeleving. Smaken en dus soorten die met uitsterven worden bedreigd komen weer op de kaart. Opgericht in Italië in 1989, kent de beweging inmiddels meer dan 100.000 leden in 132 landen.

De filosofie is simpel maar sterk: iedereen heeft het fundamentele recht op genieten en daarmee ook de verantwoordelijkheid om de kennis van voedsel, traditie en cultuur te beschermen die dat genieten mogelijk maakt. Met het principe van eco-gastronomie legt ze een koppeling tussen ‘plate and planet’, tussen bord en leefomgeving. Wij, de mensen die genieten van dat eten zijn coproducenten. Door onze actieve steun aan de producenten worden we onderdeel van en partner in de keten en dragen we bij aan een duurzame toekomst van die voedselketen.

Ook in Nederland is er een groeiende Slow Food beweging. Er wordt hard gewerkt aan de ‘Ark van de Smaak’, een catalogus van lokale, vaak bijna vergeten producten die soms met uitsterven werden bedreigd. Nederland heeft vele van die lokale pareltjes: unieke aardappel-, groente-, fruit-, vlees-, kaas-, graan- en broodsoorten. En sinds 1 april staat er ook een typische Nederlandse vis- en schelpdiersoort op de Ark: de Oosterscheldekreeft. En op de kandidatenlijst voor de Ark staan gelukkig nog meer vissoorten zoals de Bergse ansjovis, de gerookte IJsselmeer paling, de Stellendamse garnaal en de Zeeuwse oester.

Dit is dus een groeiende lijst met kansen om toegevoegde waarde te leveren aan het product ‘Nederlandse vis’.

Naast de trend waar Slow Food op inspeelt, is er nog een andere trend van belang: mensen willen graag ergens bij horen. Ze willen zich kunnen identificeren met een bepaalde beweging. Hier ligt ook een kans voor de Nederlandse visserijsector. Biedt dus die opening door mensen betrokken te laten zijn bij een trotse sector. Consumenten genieten nu van een lekker visje, ze voelen zich betrokken bij de visser en zien dan ook graag dat die visser – die dan een letterlijk een gezicht heeft gekregen op de verpakking – ook in de toekomst kan blijven vissen. Ze worden daarmee ook medeverantwoordelijk voor de vissector en zullen bereid zijn er voor te knokken (lees; dokken).

Slow Food organiseert regelmatig mondiale en lokale evenementen waar producenten en ‘coproducenten’ (consumenten) van kwaliteitsvoedsel elkaar ontmoeten, waar je kan proeven en de makers van die smaak leert kennen. In de bakermat van Slow Food in Noord-Italië heb ik kunnen genieten van ‘Slow Cheese’. Helaas moet ik ‘Slow Fish’ van dit jaar (weekend van 17-20 april in Genua) missen. Slow Fish 2009 richt zich op Middellandsezeevis. Het liefst zie ik natuurlijk een dergelijk evenement in Nederland als ode aan de Nederlandse Noordzeevis!