Innovatie, en dan?

We praten er inmiddels al ruim twee jaar over in de visserij, maar ook daarbuiten is het een veelbesproken discussieonderwerp. Innovatie is het toverwoord dat ons verder moet brengen. Daar zit ook wel iets in. Zonder innovatie komen we er niet, blijven we stilstaan, zit er geen vooruitgang in.

Innovatie is in die zin ook een typisch begrip uit onze westerse cultuur. Het betekent eigenlijk de invoering van iets nieuws en het is opvallend dat dit in onze cultuur als een groot goed wordt gezien. Als het nieuw is, een vernieuwing betekent, anders is dan het was, dan zijn het allemaal pluspunten. Die pluspunten brengen het als het ware verder, naar een hoger niveau. Dat is ook wat we nodig hebben om de toekomst aan te kunnen.

In deze tijd van economische crisis zien we dat ook om ons heen, misschien nog wel het duidelijkste bij de auto-industrie. Die industrie heeft de afgelopen 100 jaar een stormachtige ontwikkeling doorgemaakt. Van een tamelijk onveilig en lawaaiig speeltje voor de rijken is de auto uitgegroeid tot een modern symbool voor de vrijheid van de mens. Het is ook goed beschouwd ongelooflijk als je de auto van vandaag eens zou vergelijken met de auto van twintig of dertig jaar terug. Ten aanzien van comfort, veiligheid, uitrusting en betrouwbaarheid zijn enorme stappen gezet. Maar ten aanzien van het energieverbruik scoort de auto van nu nog altijd net zo slecht/goed als zijn voorganger. Laat dat nou precies één van de voornaamste punten zijn waarop het mis gaat op dit moment in de auto-industrie. Met grote gevolgen voor enorme industriële complexen waar vele miljoenen mensen direct en indirect hun brood mee verdienen. Daarom is daar sprake van een grote noodzaak om de innovatie van de afgelopen jaren om te buigen in een richting die beantwoordt aan de vragen van deze tijd, hoe moeilijk dat ook is.

In de visserij is dat eigenlijk niet anders. Ook daar zijn enorme ontwikkelingen geweest. Wat betreft veiligheid, visnamigheid van het tuig, inrichting van het vangst- en verwerkingsproces aan boord en bijvoorbeeld navigatie zijn enorme sprongen gemaakt. Je kunt echt niet zeggen dat de sector niet innovatief met het vak is bezig geweest de afgelopen decennia. Maar, het heeft ons allemaal niet voldoende voorbereid op de vragen van deze tijd. Daarvoor is een extra inspanning nodig en daarvoor is het Visserij Innovatieplatform opgericht. Om de sector in staat te stellen de innovatieve kracht bij de ondernemers los te trekken en in de goede richting te krijgen.

Inmiddels zijn er zo’n 30 projecten goedgekeurd en van start gegaan. Projecten die er op gericht zijn de visserij en de keten verder te brengen, toekomstbestendiger te maken. Er zullen projecten bij zijn waarvan je na afloop zult kunnen constateren dat het de sector verder kan brengen, zoals er ook projecten zullen zijn waarbij de conclusie misschien minder positief is. Dat is niet erg. Ontwikkelen is altijd een proces van vallen en opstaan en we gaan voor het laatste. Ook in het jaar 2009 is dat weer het grote motto voor het VIP: de sector verder brengen naar een goede toekomst. Een toekomst waarin het proces van voortdurende vernieuwing van de bedrijfstak leidt tot een goede overdracht van de bedrijven tussen de generaties, waarin de gezinnen een goede boterham kunnen halen uit het bedrijf, waarin de vangst en verwerking van vis een essentiële bijdrage levert aan het voedselpakket van de Nederlander en andere consumenten in de EU en daarbuiten. De Noordzee is al honderden jaren lang de basis voor het bestaan van de visserij in ons land. Aan ons de taak om te zorgen dat dit zo blijft. Dat is de kern van innovatie, dat is waar het om gaat. Daar mogen we aan werken, met elkaar, want we moeten het samen doen.

Innovatie houdt niet op na de projecten van het VIP. Innovatie is een continu proces voor onze bedrijfstak. Door innovatie houden we zicht op wat er mogelijk is. Onze toekomst ligt in verandering en het voortdurend inspelen op veranderende omstandigheden. Innovatie helpt daarbij, maakt dat mogelijk.

Wil van de Fliert, secretaris Productschap Vis