Energie
Door Klaas-Jelle Koffeman, lid van de klankbordgroepZo langzamerhand word je knetter van alle groene energie om je heen. Groene stroom, groen gas, groene auto’s, groene vliegtuigen en ga zo maar door. Nog even en je ziet zelf groen. Groen verliest door het veelvuldige, gepast en ongepast, gebruik een beetje zijn betekenis, vrees ik. En dat terwijl je eigenlijk gewoon spaarzaam moet omgaan met de dingen die je hebt. En zo is het in de visserij niet anders. Spaarzaam omgaan met je visgronden en de visbestanden moet toch de gewoonste zaak van de wereld zijn?
Inmiddels is die bewustwording aan het groeien bij steeds meer vissers, gelukkig! Maar onze schepen zijn nog niet groen, en daar ligt mijns inziens gelijk het probleem van onze sector. We verstoken per week nog steeds teveel brandstof om onze vis te vangen. Nieuwe visserijmethoden, die minder energie vragen, bieden maar een deel van de oplossing. We moeten dus aan de slag met andere bronnen van energie.
Windenergie bijvoorbeeld, momenteel worden er testen gedaan met een Skysail dat hoog boven een vaartuig zweeft en het schip met zich mee trekt. Maar dat is momenteel nog kwetsbaar en kostbaar. Gas, LNG, is een optie. Helaas wordt het ombouwen van een bestaand schip een kostbare operatie en het leveren van gas aan de schepen een probleem, zij het een kleintje. Want een vrachtwagen hebben we zo op de kade als we binnen komen. Biobrandstof lijkt me een optie, maar je hebt altijd weer mensen die zeggen dat dat niet goed is voor de motoren. Een oude Mercedes rijdt trouwens prima op zonnebloemolie of afgedankt frituurvet. En ja, een nieuwe motor waar alles tot in de puntjes door de computer geregeld wordt kan daar weer niet tegen. Waterstof is ook zo’n goedje waar mensen snel hun vraagtekens bij zetten. Te gevaarlijk en te duur om te maken, is wat er tegen in wordt gebracht.
En net nu zijn we met onze Kenniskring ”Slim ondernemen” aan de slag gegaan met een masterplan voor een complete vlootvernieuwing. Kleinere schepen, die economisch en ecologisch duurzaam zijn ontwikkelen. Dat is de opdracht waar we onszelf voor geplaatst hebben. Onmogelijk? Ik dacht het niet. Wat te denken als we eens een schip ontwerpen waar we de bovenstaande brandstoffen op kunnen combineren? En ja, misschien moeten we dan wel weer naar oudere typen motoren toe, die iets makkelijker brandstof verbranden dan de state-of-the-art motoren die we nu hebben. Het is misschien nog maar 60 jaar geleden dat je motor het prima deed op een liter gasolie gemengd met een liter water. Bij mijn weten heeft DAF ooit geëxperimenteerd met een motor die deels op brandstof en deels op water draaide. Beide vloeistoffen werden apart ingespoten en dat leverde een stoomexplosie op. Een zuinigere en schonere motor was het resultaat. Helaas vond onze minister van financiën het geen goed idee en wilde accijns gaan heffen op water. Althans zo gaat het verhaal.
Maar het geeft stof tot nadenken. Kunnen we, nee, willen we onze kennis delen voor een betere en schonere toekomst? Die vraag moeten we ons allemaal durven te stellen. Ook de multinationals, denken we alleen aan geld of ook aan oplossingen? En hoe snel kunnen we (om)schakelen? Momenteel verdwijnt meer dan 60% van de in een conventionele verbrandingsmotor gestopte energie via de uitlaat en het koelwater. Deze energie terugwinnen moet technisch mogelijk zijn. Een bevriende uitvinder zit hier met gevaar voor eigen leven in zijn schuurtje een oplossing voor te zoeken. En ik moet zeggen, als je het motortje ziet draaien word je enthousiast. Grotere ondernemingen zijn al stappen verder als je ze geloven mag. BMW heeft al iets draaien. Maar op grote schaal toepassen is nog niet het geval. Geld om verder te ontwikkelen zal een rol spelen, maar menige overheid zal niet staan te springen bij auto’s die voor 1000 km ineens nog maar een halve liter brandstof verbruiken.
Voor ons als visserijsector kan het niet snel genoeg. Pioniers, ontwikkelaars en de juiste sponsoren zijn meer dan hard nodig om te komen tot een echt groene motor. Een combinatiemotor maken moet toch kunnen in deze tijd. Een raket naar Mars sturen haalt tegenwoordig voorpagina al niet meer! Ook voor mij is er haast geboden. Ik zie mezelf nog niet met de zeilen aan het vissen, ergens op de Noordzee. Je zult zien dat net als je naar huis toe wilt, de wind uit de verkeerde richting waait.
Durven we als VIP een congres te organiseren waar we ons laten verrassen met alle kennis en ideeën die al in diverse stadia van ontwikkeling zijn? Los van: kan niet, wil niet of zal niet. De oplossing ligt ergens voor onze neus.
Klaas-Jelle Koffeman, Kjk281@googlemail.com